Dünyanın En Hoş Kokulu Bitkilerinden Mahlep Hakkında

Öylesine yeryüzü üzerinde şifalı bitki var ki eğer gerçekten yakından tanısak asla yaşamlarımızdan çıkarmayız. Zira çok ama çok önemli faydaları yer alıyor. İşte biz de bu yazıda kıymeti çok da aslında bilinmeyen, çok tanınmayan ama muhteşem bir ürün olan mahlep hakkında yaptığımız araştırmalar neticesinde sizlere çok inanılmaz bilgiler vereceğiz. Hadi şimdi başlayalım.

Mahlep Nedir?

Adım adım giderek önce mahlep nedir bu sorunun yanıtını verelim zira işin temeli buradan başlıyor.  Mahlep anavatanı İran olan ve de nohut büyüklüğünde meyveleri yer alan, gülgiller familyasından, boyu ise ortalama olarak 6 ila 10 metreye değin çıkabilen son derece şifalı bir bitki türüdür. Mahlep baharatı ise mahlep ağacının meyvesinin çekirdeklerin kurutularak, toz haline getirilmesiyle elde edilmiş olan bir baharat çeşididir. Ana hatları ile mahlep nedir sorusunun bu hap bilgiler verilebilir. Ayrıca mahlep ülkemizde Erzurum, Mardin ve Van kentlerinde yetişmektedir.

Mahlebin Türleri

Gerek ülkemizde gerek dünyada mahlep iki formda karşımıza çıkar ve piyasada da satışı bu biçimdedir. Bunlar şunlardır:

·        Üstte verilen bilgilerden de görüleceği gibi baharat formu da denilebilecek toz mahlep

·        Bir diğeri ise normal tane mahlep formudur.

Her ikisi de farklı yerlerde farklı biçimlerde kullanılabiliyor. Özellikleri de ister istemez farklılıklar gösterebiliyor.

Mahlebin Özellikleri Nelerdir?

Mahlep adı verilen bu şifalı bitkinin başlıca özellikleri şunlardır:

• ·        Çok hoş keskin bir kokusu vardır
• ·        Pastacılık sektörünün vazgeçilmezleri arasında yer alır
• ·        Bej rengindedir yani toprak tonlarında olan bir bitkidir
• ·        Antioksidan özelliği vardır
• ·        İçeriğinde uçucu yağlar, proteinler, flavonoidler ve de doğal bileşenler bulunur
• Ana hatları ile mahlebin özellikleri ile ilgili verilebilecek olan bilgiler bunlardır.

Mahlebin Besin Değeri ve Temel İçeriği

Mahlep besin değeri için söylenebilecek olan olgular şu biçimdedir:

100 gram mahlep besin değeri:

·        345 kalori

·        59.7 karbonhidrat

·        21.3 gram protein

·        %27 Yağ asidi oranı olup büyük kısmı doymamış yağ asitlerinden oluşur

·        Yaklaşık olarak %18 lif oranı

·        İçeriğinde palmitik yağ asidi, oleik ve linoleik yağ asidi az da olsa bulunur

·        Demir, potasyum, magnezyum, çinko ve kalsiyum ve mineral

·        Çekirdeğinin içinde siringik, hidroksibenzoik ve p-kumarik asitler vardır

·        Flavoneller, fenolik  ve antosiyaninler muhteviyatında bulunur.

 

Mahlebin Muhteşem Faydaları

Şimdi artık mahlep formu ne olursa olsun faydalarına adım adım değinelim:

·        Sindirim sistemini destekler

·        Bağışıklık sistemini güçlendirir

·        Karın ağrısını giderir

·        Enerji verir

·        Bal ile birleştirilerek yenildiği zaman kilo aldırır

·        Astıma iyi gelir

·        Kan dolaşımını hızlandırır

·        Balgam söktürür

·        Nefes darlığına karşı birebirdir

·        İdrar söktürür

·        Stresi azaltır

·        Karaciğerin kendisini yenilemesini sağlar

·        Toksinlerin vücuttan atılmasını sağlar

·        Kalp sağlığını korur

·        Damar hastalıklarına iyi gelir

·        Tiroid bezi sorunlarını giderir

·        Hem çocuklarda, hem gençlerde kas gelişimine katkı sunar

·        Mideyi rahatlatır

·        Kan şekerini dengeler

·        Öksürüğe iyi gelir

·        Kötü kolesterolü düşürür

Görüldüğü gibi mahlebin insanların yaşamında olmazsa olmaz faydaları var. O yüzden hangi formda olursa olsun, mevsim yaş fark etmeksizin gündelik hayatın bir parçası haline getirmek gerekiyor. Elbette aşırıya kaçmaksızın.

Bu noktada merak edenler için mahlebin zararı var mı onun da yanıtını vermek gerekir ise kilo aldırma riski dışında koku hassasiyeti olan kişilerde de kimi sağlık sorunları yaratabileceğini belirtmek gerekir.

Mahlep Nereden Alınır?

Mahlep  ağırlıklı olarak aktarlarda satılan bir bitkidir. Buralarda tüm formlarında bulunabilmesi mümkündür. Ayrıca son yıllarda giderek daha revaçta olmaya başlayan organik pazarlarda, pasta malzemeleri satan yerlerde, marketlerde de satışa sunuluyor. Mahlebi almanın en ideal adreslerinin başında ise kendi özel kapalı ambalajında bu tür ürünleri satan e-ticaret siteleridir. Hangi formu alınacak olursa olsun, doğal olduğundan koruyucu ve katkı maddesi içermediğinden emin olunmalıdır. Gereksinim duyulduğu kadar alınmalı ve kullanılmadığı zaman kapalı olarak muhafaza edilmelidir.

 

Mahlepli Yapılabilecek Lezzetler

Mahlep ile yapılabilecek birçok pasta ve kurabiye var. Biz de şimdi örnek vereceğiz.

Diyarbakır’ın Meşhur Bayram Çöreği

Malzemeleri

·        18 su bardağı un

·        6 su bardağı süt

·        400 gram pasta margarini

·        1 çay bardağı Ayçiçek yağı

·        1 tam çorba kaşığı toz şeker

·        Bir tutam tuz

·        2 tam çorba kaşığı mayana

·        1 çorba kaşığı mahlep

·        1 fincan kavrulmuş susam

·        2 tatlı kaşığı çörek otu

·        1 küçük paket yaş maya

·        İsteğe bağlı olarak bir çay kaşığı tarçın

Yapılışı

·        Un genişçe bir kabın içine konur

·        Üzerine susam, mayana çörek otu, mahlep ve tuz eklenir

·        Bir tencerenin içine süt eklenip, ateşe konulur

·        Ilımış sütün içerisine maya ve şekeri ekleyip ve tencerenin kapağını kapatıp on dakika bekletilir.

·        On dakikanın sonunda süt unun üstüne konulur.

·        Başka bir tavada yağları alıp ılıtılır, bu da unun üstüne yavaş yavaş yoğurarak yedirmeye çalışılır ve yumuşacık bir hamur elde edilir

·        40 dakika üzeri kapalı bir biçimde mayalanmaya bırakılır

·        Mayalanma sonunda hamurdan büyük parçalar koparıp masanın üstünde silindir biçimini verip üstüne bastırıp, kesilir ve üzerine bıçak ya da bardakla şekil verilir.

·        Bu işlem hepsine uygulanır ve yağlanmış tepsiye dizilir.

·         Üzerine yumurta susam ve yağ karışımı sürülür

·        200 derecelik önceden ısınmış fırında alt üst ayarda üstü kızara değin pişirilir.

·        Sonrasında ise servis edilir

Mahlepli Pilav

Malzemeleri

·        4 yemek kaşığı tereyağı

·        5 yemek kaşığı zeytinyağı

·        2 su bardağı pirinç

·        1,5 tatlı kaşığı mahlep

·        ½ çay kaşığı tarçın

·        ½ çay kaşığı

·        Yenibahar (isteğe göre)

·        1 tatlı kaşığı tuz

·        1 çay kaşığı karabiber

·        1 adet büyük boy havuç

·        250 gram dana kuşbaşı eti

·        3 su bardağı su

 

Yapılışı

·        Pirinçler güzelce yıkanır ve fazla suyunu süzmesi için bir kenara alınır

·        Havucun kabukları soyup, rendelenir.

·        Bir pilav tenceresinin içerisine tereyağı ile zeytinyağını konur. Tereyağı eridiği zaman üstüne havuçlar ilave edilir.

·        Bir süre karıştırılıp, sotelendikten sonra pirinçler eklenir ve iyice saydamlaşıncaya kadar kavrulur

·        Pirinçler saydamlaştığı zaman suyu, baharatları ve tuzunu ilave edilip, karıştırılır.

·        Akabinde tencerenin kapağını kapatıp,  kısık ateşte 10-15 dakika kadar suyunu çekerek pişmesi için beklenir. Bu sürede kapak asla açılmaz.

·        Suyunu iyice çekince ocaktan alınıp, demlenmeye bırakılır.

·        Ayrı bir tavanın içerisinde az bir yağla etler kavurulur. Üstüne bir tutam tuz ve karabiber ilave edilir. Demlenen pilavı tabağa alınıp, üstüne pişirilen etler eklenip servis edilir.