Un denilince insanların aklına ilk olarak beyaz un ya da kepekli un gelse de bu iki un dışında da çok değişik adı bilinen ya da bilinmeyen birçok un türü vardır. Biz de sizlere bu yazıda, yazıya başlayana dek adını duymadığımız kavılca unu hakkında bilgiler vereceğiz. Yazımız kavılca ununun ne olduğunu, özelliklerini, besin değerini, faydalarını, nasıl kullanılması gerektiğini kısaca aklınızda soru işareti kalmayacak biçimde tüm merak edilebilecek soruların yanıtlarını veriyor. Şimdi dilerseniz hemen başlayalım.
Kavılca unu nedir dilerseniz önce onu açıklayalım. Tamı tamına 13 bin yıllık bir geçmişi olan atalık kavılca buğdayından aşağıda belirtilen yöntemlerle imal edilen ülkemize özel bir un türüdür. Tam buğday unu olduğu net olarak ifade edilebilir.Kavılca buğdayı ülkemizde ağırlıklı olarak Kars yöresinde yetişmektedir. Bu un türü de ağırlıklı olarak o bölgede elde edilmektedir. Tarihsel olarak bakıldığında 13 bin yıllık bir geçmişi vardır.
Kavılca unu nasıl elde edilir bu da merak edilen olgulardan bir tanesidir. Kavılca buğdayı çift taneli olan bir buğday türüdür. Her ne kadar teknoloji ilerlemiş olsa da özellikle Kars yöresinde geleneksel yöntemler ile elde edilmektedir. O bölgede taş değirmenler vardır. Bu değirmenlerde kepeği ve rüşeymi ile beraber öğütülerek elde edilir. Kavılca unu her ne kadar bu yöntemle elde edildiği zaman son derece sağlıklı ve çok çok daha doğal olsa da günümüzde artık kimi fabrikalarda son sistem cihazlarla elde edildiği de görülebilir, olağan bir durumdur.
Kavılca unu besin değeri aşağıda verildiği biçimdedir:
· Kalori (kcal): 340
· Karbonhidrat (gr): 72
· Protein (gr): 12
· Yağ (gr): 2.5
· Lif (gr) 10
· Kolesterol (m.gr): 0
· Sodyum (m.gr): 0
· Potasyum (m.gr): 0
· Kalsiyum (m.gr) : 0
· Demir (m.gr): 0
· Vitamin A (IU): 0
· Vitamin C (mgr): 0
Yukarıda verilen değerler 100 gramı için olup, ortalama değerlerdir.
Kavılca unu çok özel bir undur sözünün özelliklerini okuduğunuzda çok doğru olduğunu anlayacaksınız. Gluten değeri düşük değerde olduğundan glüten hassasiyeti olanlar için ideal bir türüdür. Bunun yanı sıra üstte de ifade edildiği gibi tam tahıllı bir yapısı vardır. Diğer unlar ile kıyaslandığında çok daha sağlıklıdır. Yüksek glüten içermediği için pastalarda ve keklerde kullanıldığı zaman aşırı düzeyde kabarmaz. Lif açısından zengindir. Kullanıldıkça rengi değişse de ilk başta rengi bejdir. Rafine edilmeden satışa sunulur. Özellikle ülkemize özgü bir un türüdür. Kendisine özel olan aromatik bir tadı vardır. Tarihçesi son derece eski olup, atalık buğday tohumlarından özel olarak elde edilir. Bu bağlamda bakıldığında da oldukça değerlidir. Genetiği tam olarak korunmuştur. Sindirimi kolaydır. Besin değeri korunan bir formu vardır. Zira bunun temel nedeni ise kavılca buğdayının yapısının son derece sert olmasından ağırlıklı olarak kaynaklanır. Yine tıpkı glüten gibi glisemik endeksi de düşüktür. GDO içermez. Normal unlarla kıyaslandığı zaman çok daha fazla protein içerir. Zorlu iklim koşulların ve soğuk havaya dayanır. Antioksidan açısından zengindir
Kavılca unu faydaları şu şekilde özetlenebilir:
· Sindirim sistemine iyi gelir
· Vitamin ve mineraller açısından zengin bir un olduğu için sağlıklı bir yaşam için idealdir
· Kan şekerini dengede tutar
· Hazım sorunlarına iyi gelir
· Kıvam verir
· Vücuda enerji verir
· Tok tutar
· Son derece geniş bir kullanım alanı vardır
· Bağırsak sağlığını korur
· Bağışıklık sisteminin korunmasına yardımcı olur
· Kolesterolü düşürür
· Kalp sağlığı için doğru bir un türüdür
· Kilo kontrolüne yardımcı olur
Kavılca unun başlıca olan faydaları için bu temel bilgiler verilebilir.
Kavılca unu her ne kadar düşük glüten içerse de çölyak hastaları kullanır iken bilinçli ve kontrollü hareket etmelidir. Onun dışında her yaşta kadın erkek, genç yaşlı tüm bireyler tüketebilir. Bilhassa bebeklerin sağlıklı gelişimi günlük beslenme programlarında düşük oranlarla mutlaka yer almalıdır. 1 dilim kavılca unundan yapılan ekmek 2 dilim ekmek ile eşdeğer olduğundan için kontrollü yenilmelidir. Günlük dozajı 2 dilim ekmeği geçmemelidir. Hamileler ve emziren anneler de rahatlıkla bu undan yapılan besinleri yiyebilir. Herhangi bir riski yoktur.
Kavılca unu tüketimine dair genel olarak uzmanlar şu şekilde bir öneride bulunuyor: Ekmek yapımında kullanılabilir. Keklerde, kurabiyelerde, muhtelif türden pastalarda normal un yerine tercih edilebilir ama sert bir yapısı olmasından ötürü, başka unlarla karıştırılarak kullanılması çok daha doğru bir seçimdir. Bunun yanı sıra çorbalarda da kıvam artırmak için kullanılabilir.
Kavılca unu eğer böylesine faydalı ise en azından bir kere deneyim ama nereden alırım diyorsanız o zaman Aktarloji internet sitesi böylesi bir unun en güvenle alınabileceği yerlerin başındadır. 250 gramdan 10 kg’a kadar farklı ebatlarda çok uygun fiyatlarla satışa sunulur. Bunun yanı sıra kimi marketlerde yine kimi aktarlarda böylesi bir ürün satışa sunulmaktadır. Burada önemli olan birkaç husus vardır. Bunların en başında gerçekten alınan unun kavılca unu olduğundan emin olunmalıdır. Konuya hakim olmayanlar bir uzmana danışarak ürünü temin yoluna gitmelidir. Bunun yanı sıra katkı içermediğinden ve homojen bir un olduğundan emin olunması gerekir. İlk defa deneyecek olanlar beğenip beğenmeyeceklerini bilemedikleri için az miktarda satın almalıdır. İşin maddi kısmı tüm bunlar sonrasında düşünülmeli, elbette kapalı ambalajlı olanlar tercih edilerek kullanılmalıdır.